{"id":147,"date":"2012-02-29T09:15:45","date_gmt":"2012-02-29T09:15:45","guid":{"rendered":"http:\/\/www.uzxalqharakati.com\/tr\/?p=147"},"modified":"2012-02-29T09:15:45","modified_gmt":"2012-02-29T09:15:45","slug":"turkluk-suuru","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.uzerk.org\/tr\/turkluk-suuru.html","title":{"rendered":"T\u00fcrkl\u00fck \u015euuru"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>1994 y\u0131l\u0131n\u0131n ba\u015flar\u0131nda \u00d6zbekistan\u2019daki Kerimov rejiminin giri\u015fimiyle ba\u015flayan \u00d6zbeklerin \u201cT\u00fcrk olup olmad\u0131\u011f\u0131\u201d hakk\u0131ndaki ak\u0131l almaz bahisler bug\u00fcn T\u00fcrkiye bas\u0131n\u0131na da ta\u015f\u0131nd\u0131. Bug\u00fcn biz, g\u00fcya ba\u015fka bir i\u015f kalmam\u0131\u015f gibi, bin y\u0131llard\u0131r kendilerini \u201cT\u00fcrk\u201d olarak g\u00f6ren atalar\u0131m\u0131z\u0131n mill\u00ee kimli\u011fini \u201ca\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa kavu\u015fturmak\u201d ile u\u011fra\u015fmaya ba\u015flad\u0131k.<!--more--><a href=\"http:\/\/www.uzerk.org\/tr\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/maqsud-bekjon-10aug.jpg\"><img loading=\"lazy\" class=\"alignleft size-medium wp-image-148\" style=\"margin-left: 5px;margin-right: 5px\" src=\"http:\/\/www.uzerk.org\/tr\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/maqsud-bekjon-10aug-300x168.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"168\" srcset=\"https:\/\/www.uzerk.org\/tr\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/maqsud-bekjon-10aug-300x168.jpg 300w, https:\/\/www.uzerk.org\/tr\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/maqsud-bekjon-10aug.jpg 512w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/strong><\/em> Bize neler oluyor b\u00f6yle? Tabi\u00ee ki, \u00d6zbeklerin T\u00fcrk olmas\u0131n\u0131 istemeyenler \u00d6zbekistan\u2019da da, T\u00fcrkiye\u2019de de bulunur. B\u00f6yleleri \u00d6zbekistan\u2019da kendilerine \u201c\u00d6zbek milliyet\u00e7isi\u201d diyebilirler, T\u00fcrkiye\u2019dekilerin ise \u201cT\u00fcrkiye T\u00fcrk\u00fc milliyet\u00e7ili\u011fi\u201d ad\u0131na konu\u015fmalar\u0131 kolay olabilir. Bu iki t\u00fcr milliyet\u00e7ilik de bende derin \u015f\u00fcphe uyand\u0131r\u0131yor. Kendini \u00d6zbek ve sadece \u00d6zbek (asla T\u00fcrk soylu de\u011fil) sayan sahte \u201c\u00d6zbek milliyet\u00e7isi\u201dnin asl\u0131nda \u00d6zbekli\u011fi de \u015f\u00fcphelidir; ayn\u0131 \u015fey T\u00fcrkiye\u2019deki \u201cT\u00fcrkiye T\u00fcrk\u00fc milliyet\u00e7ili\u011fini\u201d savunmaya kalk\u0131\u015facak \u015fah\u0131slar i\u00e7in de s\u00f6ylenebilir. Bu ki\u015filer samim\u00ee olmu\u015f olsalard\u0131, tarihimizden, atalar\u0131m\u0131z\u0131n b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 miraslardan, onlar\u0131n mill\u00ee \u015fuurlar\u0131ndan yola \u00e7\u0131karak fikir \u00fcretir ve bu duyguyla ya\u015farlard\u0131.<\/p>\n<p>\u00d6zbekistan\u2019daki \u201c\u00d6zbekler T\u00fcrk de\u011fildir\u201d diye fitne da\u011f\u0131tanlar, ayn\u0131 zamanda, \u201cBuhara ve Semerkand \u00d6zbeklerin de\u011fildir\u201d kabilinden fikirler de \u00f6ne s\u00fcr\u00fcyorlar. \u00d6rn e\u011fin, \u00d6zbekistan n\u00fcfusunun y\u00fczde d\u00f6rd\u00fcn\u00fc olu\u015fturan Tacikler ve Rus bas\u0131n\u0131 \u201cBuhara ve Semerkand \u00d6zbek de\u011fil, ger\u00e7ekte Tacik \u015fehirleridir\u201d \u015feklindeki iddiay\u0131 kendileri i\u00e7in ispat\u0131na gerek duyulmayan bir inanca d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrd\u00fcler. Onlar s\u00fcrekli bir \u015fekilde bunu \u201chat\u0131rlatmay\u0131\u201d ihmal etmiyorlar. Mant\u0131\u011f\u0131 g\u00f6rebiliyor musunuz? Elbette, e\u011fer bug\u00fcn \u00d6zbekistan n\u00fcfusunun y\u00fczde seksen ikisini olu\u015fturan ve \u201c\u00d6zbekler\u201d diye bilinen halk T\u00fcrk de\u011filse, o h\u00e2lde, Buhara ve Semerkand\u2019\u0131n da \u201c\u00d6zbek\u201dlere ait olmad\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncesi do\u011frulanm\u0131\u015f olur. \u00c7\u00fcnk\u00fc, \u201c\u00d6zbek\u201d boylar\u0131 bu \u015fehirlere De\u015fti K\u0131p\u00e7ak\u2019tan ilk defa \u015eeyban Han \u00f6nderli\u011finde on alt\u0131nc\u0131 y\u00fczy\u0131lda gelmeye ba\u015flad\u0131lar. Yani, o zamanki \u00d6zbekler De\u015fti K\u0131p\u00e7ak T\u00fcrklerinin sadece bir kabilesi idiler. Onlar T\u00fcrkistan\u2019\u0131 ele ge\u00e7irip, O\u011fuz ve Karluk boylar\u0131ndan olu\u015fan yerli T\u00fcrklere kat\u0131ld\u0131lar. (Bu anlamda on alt\u0131nc\u0131 y\u00fczy\u0131lda gelen g\u00f6\u00e7ebe \u00d6zbeklerle bug\u00fcnk\u00fc \u00d6zbekler aras\u0131nda \u00f6nemli fark mevcuttur.) Evet, o h\u00e2lde, Buhara ve Semerkand kimlerin h\u00fck\u00fcmranl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda idi? Tabi\u00ee ki, \u201cM\u00fclk\u00fc Turan, Emiri T\u00fcrkistan, milletlerin en eskisi T\u00fcrklerin ba\u015fbu\u011fu\u201d olan Emir Temur\u2019un milleti! Bu milletin ad\u0131 herkes\u00e7e bilinir; bu, T\u00fcrk milletidir. Tabi\u00ee ki, De\u015fti K\u0131p\u00e7ak\u2019tan gelip, Temur hanedan\u0131n\u0131, Temur\u2019un torunu Babur\u2019u da Orta Asya\u2019dan kovan \u201c\u00d6zbekler\u201d de g\u00f6\u00e7ebe T\u00fcrklerdi.<\/p>\n<p>Dolay\u0131s\u0131yla Ruslar T\u00fcrkistan\u2019\u0131 i\u015fgal edinceye kadar T\u00fcrkistanl\u0131lar\u0131n hepsi kendilerine (y\u00fczde d\u00f6rtl\u00fck az\u0131nl\u0131\u011f\u0131 hesaba katmazsak) T\u00fcrk diyorlard\u0131 ve \u00fclke ismini de\u011fi\u015ftirmek de kimsenin akl\u0131na gelmemi\u015ftir. \u00dclke ismini de\u011fi\u015ftirmek ilk defa Lenin\u2019in akl\u0131na geldi. O birka\u00e7 y\u0131l i\u00e7inde T\u00fcrkistan\u2019da bir\u00e7ok millet ve birka\u00e7 devlet yaratt\u0131. \u00d6nceleri \u00d6zbekistan s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde iki devlet; Buhara ve Harezm cumhuriyetlerini kurdurdu, ama \u00e7ok ufak par\u00e7alara b\u00f6l\u00fcnen b\u00f6lgelerin y\u00f6netilmesinin kolay olmayaca\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncesiyle onlar\u0131 yeniden birle\u015ftirdi ve \u00f6nce \u201c\u00d6zbekiye\u201d ad\u0131nda bir devlet in\u015fa etti, daha sonradan, bu verilen ad\u0131n o kadar uymad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlayarak, \u201cT\u00fcrkistan\u201d ismine daha fazla uyan \u201c\u00d6zbekistan\u201d ad\u0131n\u0131 tercih etti. B\u00f6ylelikle Lenin\u2019in bir i\u015faretiyle \u201c\u00d6zbekler\u201d yarat\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Biz bu zamana kadar bizi \u201ca\u015f\u0131r\u0131 milliyet\u00e7ilik\u201dle su\u00e7lamamalar\u0131 i\u00e7in \u00d6zbeklere kar\u015f\u0131 \u00d6zbekistan\u2019da y\u00fcr\u00fct\u00fclen ayr\u0131mc\u0131l\u0131k siyaseti hakk\u0131nda konu\u015fmamaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k. Ama her \u015feyin de s\u0131n\u0131r\u0131 var. Semerkand ve Buhara\u2019ya gidip, kendi ana dilinde, \u00d6zbek dilinde konu\u015famaz iseniz, Fars ya da Rus dilinde konu\u015fmaya mecbur olursan\u0131z, bu tahamm\u00fcl edilebilir, normal bir h\u00e2l de\u011fildir. Bu durumu kendisi ya\u015fay\u0131p \u015fahidi olan insanlar\u0131n s\u00f6ylediklerine g\u00f6re, bu \u015fehirlerde \u00d6zbek\u00e7e konu\u015fanlar\u0131 \u201ck\u00f6yl\u00fc\u201d diye k\u00fc\u00e7\u00fcms\u00fcyorlar. Kerimov iktidar\u0131 ve onun sahte bilim adamlar\u0131 bu durumu bilmiyorlar m\u0131? Tabi\u00ee ki, biliyorlar. Onlara aynen \u00d6zbeklerin b\u00f6yle zebun h\u00e2lde olmalar\u0131 l\u00e2z\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc mill\u00ee \u015fuuru olmayan milleti y\u00f6netmek kolayd\u0131r. Elbette, Tacikler bizim karde\u015flerimiz, dostumuz, ama bug\u00fcn \u00d6zbekistan Devleti taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclen Tacikle\u015ftirme siyasetinin ne \u00d6zbeklere ne de Taciklere yarar\u0131 var. Bug\u00fcn \u00d6zbek toplumuna vah\u015fice ter\u00f6r uygulanmakta olan \u00d6zbekistan \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019nda \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck bir \u00e7o\u011funlu\u011fu \u00d6zbek\u00e7e bilmiyor. Cezaevlerindeki siyas\u00ee tutuklulara kar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fclen vah\u015filiklerde de bu fakt\u00f6r m\u00fchim rol oynam\u0131yor mu? Genel olarak, \u00d6zbekistan\u2019\u0131 kana bulayan bug\u00fcnk\u00fc iktidar\u0131n \u00d6zbek halk\u0131yla ne kadar ba\u011flant\u0131s\u0131 vard\u0131r? Halk aras\u0131nda, bununla ilgili bir\u00e7ok s\u00f6ylentiler mevcut; ama bu s\u00f6ylentilerin makale konusu yap\u0131lmamas\u0131 daha iyi olur. \u00d6zbekler, T\u00fcrk milletinin g\u00fc\u00e7l\u00fc ve yetenekli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcd\u00fcr. Bunu anlamak i\u00e7in onun tarihine bir bak\u0131\u015f yeterli olacakt\u0131r. Onun bug\u00fcnk\u00fc zebun h\u00e2li ge\u00e7icidir. \u0130n\u015fallah, yak\u0131n zaman i\u00e7inde \u00d6zbekler kendi omuzlar\u0131ndaki kan emicilerden kurtulacak, d\u00fcnya T\u00fcrkl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn bayra\u011f\u0131n\u0131 yeni kendi ellerine alacaklard\u0131r.<br \/>\n<strong>Maksud Be\u011fcan<\/strong><br \/>\n&#8220;Orkun&#8221; dergisi<br \/>\nhttp:\/\/www.orkun.com.tr\/asp\/orkun.asp?Tip=Makale&#038;Makale_Nu=*YNYP,WVJDWIFTB8PLAUKBPZIIDJBG-FODULHBQGALVEEO*F-C\/B,OQ<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1994 y\u0131l\u0131n\u0131n ba\u015flar\u0131nda \u00d6zbekistan\u2019daki Kerimov rejiminin giri\u015fimiyle ba\u015flayan \u00d6zbeklerin \u201cT\u00fcrk olup olmad\u0131\u011f\u0131\u201d hakk\u0131ndaki ak\u0131l almaz bahisler bug\u00fcn T\u00fcrkiye bas\u0131n\u0131na da ta\u015f\u0131nd\u0131. Bug\u00fcn biz, g\u00fcya ba\u015fka bir i\u015f kalmam\u0131\u015f gibi, bin y\u0131llard\u0131r kendilerini \u201cT\u00fcrk\u201d olarak g\u00f6ren atalar\u0131m\u0131z\u0131n mill\u00ee kimli\u011fini \u201ca\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa kavu\u015fturmak\u201d ile u\u011fra\u015fmaya ba\u015flad\u0131k.<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":148,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[5,1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.uzerk.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/147"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.uzerk.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.uzerk.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzerk.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzerk.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=147"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.uzerk.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/147\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":149,"href":"https:\/\/www.uzerk.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/147\/revisions\/149"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzerk.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/148"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.uzerk.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=147"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzerk.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=147"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzerk.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=147"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}